26 Mayıs 2020, 17:00 tarihinde eklendi

Meyve Ağaçlarında Rosellinia Kök Çürüklüğü, Rosellinia necatrix

Meyve Ağaçlarında Rosellinia Kök Çürüklüğü, Rosellinia necatrix

Hastalık etmeninin genel özellikleri
Rosellinia necatrix Prill. (anamorph: Dematophora necatrix R. Hartig) fungal hastalık etmeni olup, beyaz çürüklük olarak adlandirilan hastaliktan sorumludur. Hastalık etmeni çalimsi, bag, incir, dut, zeytin, turunçgil, badem, patates, çilek, sekerpancari, avakado, süs bitkileri, findikimsi agaçlar, mese, okaliptus, kavak ve bir çok yabanciotlarda hastalik yapmaktadir. Hastalik etmeni bir çok avrupa ve Güney Afrika ülkelerinde bulundugu ve fidanliklarda büyük problem oldugu bildirilmektedir. Beyaz kök çürüklügü polifag bir zararlidir ve yayilma alani oldukça genistir. Beyaz çürüklüge ait miselyumlar kurakliktan ve diger mikroorganizma faliyetlerinden zarar görmeden uzun yillar toprakda canli kalabilir. Hastaligin yayilmasi çok yavas ve zordur. Çünkü diger toprak funguslari gibi bu hastalik etmenide toprak için de köklerin bulundugu alandan 5-10 cm kadar uzak alanlara yayilabilir. Hastalik etmeni tercihen kökleri ve kök uçlarini enfekete etmektedir. Enfeksiyondan sonra fungus kök içinde ilerler ve kabuk kismini istila ederek kök üzerinde ilerlemesine devam eder. Hastalanma bakimindan yasli agaçlar ile genç fidanlar arasinda fazla fark yoktur, yalnız hastalik belirtileri genç fidanlarda daha çabuk ortaya çikmaktadir. Hastaligin yayilmasinda perithecium (üreme organi) ve bunlarada olusan askosporlarin fazla önemi yoktur. Ayrica hastaligin yayilmasinda kosnidisporlarin da fazla önemi yoktur. Bundan dolayi hastaligin yayilmasinda en önemli rolü miseller olusturmakta, miselyumlarda sulama suyu, toprak isleme sirasinda ya da hastalikli bitki veya diger materyayllerin tasinmasi ile olmaktadir. Hastalik etmeni rutubetli ve sicak topraklari çok severler

Hastalık Belirtisi

• Hastalığa yakalanmış ağaçlardaki ilk belirti yapraklardaki sararmalardır. Yaprak sararmaları ağacın tümünde veya ağacın bir yönünde olabilir.

• Sararmanın yanı sıra yapraklarda küçülme de olur. Zamanla yapraklar kuruyup dökülür.

• Hasta ağaçlarda büyümede durgunluk ve geriye doğru ölüm görülür.

• Meyve verimi ve kalitesi düşer, meyveler irileşmeden ve olgunlaşmadan dökülürler.

• Hasta ağaçların ince kökleri esmerleşip çürümüş, kalın köklerde ve kök boğazında önceleri beyaz, giderek koyulaşan, gri ve siyaha dönüşen bir tabaka oluşmuştur. Kökün kabuk kısmı kaldırıldığında kabuk altında ağ şeklinde beyaz bir örtü görülür.

Hastalığın görüldüğü bitkiler

İncir, zeytin, bağ, turunçgiller, sert ve yumuşak çekirdekli meyve ağaçları ile orman ağaçlarıdır.

Mücadele Yöntemleri

Kültürel Önlemler

• Ağır ve su tutan topraklarda bahçe kurulmamalıdır.

• Toprakta fazla su birikmesine engel olunmalı, bunun için gerekirse bahçenin etrafına kurutma hendekleri açılarak fazla su akıtılmalı ve toprağın iyi bir şekilde havalanması sağlanmalıdır.

• Bahçeler sel sularından korunmalıdır, sel suları ile gelerek fidan ve ağaçların kök boğazında yığılacak toprak dağıtılmalı, böylece köklerin fazla derinde ve havasız kalması önlenmelidir.

• Sulama suyu ve gübre, ağaçların kök boğazına değil, tekniğine uygun şekilde taç izdüşümüne verilmelidir,

• Hastalıklı bahçelerde ilkbaharda ağaçların kök boğazları ana köklere kadar açılarak yaz aylarında güneş ve hava almaları sağlanmalıdır.

• Kökleri tamamen çürüyen ağaçlar, toprakta kök parçası kalmayacak şekilde derhal sökülmelidir. Hastalığın yeni bulaştığı ağaçlarda ise çürüyen kökler sağlam kısma kadar temizlenmeli, kesilen köklerin üstüne rastlayan dallarda köklerle dengeyi sağlayacak şekilde budama yapılmalıdır. • Hastalığın sağlam ağaçlara bulaşmasını önlemek için bahçede hastalığın bulaşık olduğu kısmın etrafına 1 m derinliğinde hendek açılmalı, toprağı bulaşık tarafa atılmalıdır.

Kimyasal Mücadele

• Hastalığın belirlendiği her dönemde ilaçlama yapılabileceği gibi ilkbaharda kültürel önlemlerin uygulanmasıyla birlikte ilaçlı mücadele yapmak daha uygun olacaktır.

• Kimyasal veya kültürel mücadeleye geçebilmek için hastalığın görüldüğü bahçelerde ilkbaharda ağaçların dipleri açılarak kök ve kök boğazları incelenir. Kökleri tamamen çürümüş olan fidan ve ağaçlar sökülmeli hasta kısımlar kendi çukurunda yakılmalıdır. Daha sonra bu çukurlara m3 ’e 3 kg hesabıyla sönmemiş kireç atılmalı veya %35’lik karaboya eriyiği ile bolca sulanıp kapatılmalıdır. Ağaçların söküldüğü kısımlara en az 1-2 yıl fidan dikilmemelidir.

• Hastalık yeni başlamışsa ağaçların kök boğazları açılarak çürümüş kısımlar sağlam kısma kadar temizlenmeli ve temizlenen yara yerlerine 750 g Ardıç katranı +250 g Göztaşı karışımı sürülmeli veya 2-5 kg karaboya dökülerek toprakla kapatılmalıdır.

• Hastalıkla bulaşık bahçelerde, sağlam ağaçları korumak amacıyla ağaçların diplerine m2 ’ye 10 litre ilaçlı su gelecek şekilde %5’lik karaboya veya %1’lik Göztaşı eriyiklerinden biri uygulanmalıdır.

BİR CEVAP YAZ

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Doldurulması zorunlu alanlar işaretlendi *